|
Vùng đất
(Đất liền & Hải đảo)
|
- Quốc gia có chủ quyền hoàn toàn và tuyệt đối. Không ai được phép can thiệp.
- Xác lập dựa trên 3 nguyên tắc: Chiếm hữu thực sự, Quyền lịch sử, hoặc Hiệp ước hoạch định biên giới.
- Nguyên tắc "Đất thống trị Biển": Vùng đất là cơ sở pháp lý duy nhất để tạo ra các vùng biển.
- Tôn trọng nguyên tắc Uti possidetis (Giữ nguyên hiện trạng biên giới do lịch sử để lại).
|
- Điều 1 Hiến pháp 2013 khẳng định nước ta là một khối thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ.
- Luật Biên giới quốc gia 2003: Đất liền, các đảo ven bờ và hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa là bộ phận máu thịt không thể tách rời.
- Toàn bộ đất đai thuộc sở hữu toàn dân, do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý.
|
- Là không gian sinh tồn, phát triển của dân tộc.
- Là cơ sở gốc, mốc chuẩn (baseline) để xác định giới hạn của vùng trời, vùng nước và lòng đất.
|
|
Vùng nước
(Nội thủy, Lãnh hải, Sông suối)
|
- Nước nội địa/Nội thủy: Chủ quyền tuyệt đối y như trên đất liền.
- Lãnh hải (max 12 hải lý): Thuộc chủ quyền quốc gia ven biển, nhưng bị giới hạn bởi quyền "đi qua không gây hại" (Innocent passage) của tàu thuyền nước ngoài theo quy định của UNCLOS 1982.
- Nước biên giới (sông, hồ giáp ranh) được quản lý chung qua Hiệp ước song phương.
|
- Luật Biển Việt Nam 2012 quy định cực kỳ chặt chẽ chế độ pháp lý.
- Xác định đường cơ sở (năm 1982) để tính chiều rộng các vùng biển.
- Tàu quân sự, tàu chạy bằng năng lượng hạt nhân của nước ngoài muốn đi qua lãnh hải Việt Nam bắt buộc phải thông báo trước hoặc xin phép.
|
- Là vành đai an ninh trực tiếp bảo vệ đất liền từ hướng biển/sông.
- Cung cấp nguồn tài nguyên thiên nhiên (cá, hải sản, cát).
- Tuyến đường giao thương chiến lược.
|
|
Vùng trời
(Không phận)
|
- Công ước Chicago 1944: Khẳng định quốc gia có chủ quyền hoàn toàn và riêng biệt đối với vùng trời bao trùm lãnh thổ.
- Mọi phương tiện bay (dân sự, quân sự, drone) của nước ngoài phải xin phép trước khi tiến vào vùng trời.
- Hiệp ước Không gian vũ trụ 1967 ngầm định giới hạn trên của vùng trời là Đường Kármán (cao khoảng 100km).
|
- Luật Hàng không dân dụng VN 2006.
- Bộ Quốc phòng chịu trách nhiệm quản lý, bảo vệ vững chắc vùng trời, kiểm soát mọi chuyến bay.
- Việt Nam có quyền bắn hạ các mục tiêu bay không xác định xâm phạm không phận nếu đe dọa an ninh quốc gia.
|
- Ngăn chặn tình báo, do thám và các đòn tấn công quân sự từ không trung.
- Khai thác kinh tế hàng không dân dụng.
|
|
Vùng lòng đất
(Dưới mặt đất & đáy biển)
|
- Là không gian hình nón kéo dài từ đáy vùng đất và vùng nước, hội tụ tại tâm Trái Đất.
- Chế độ pháp lý: Chủ quyền hoàn toàn và tuyệt đối.
- Quốc gia có quyền độc quyền định đoạt mọi tài nguyên khoáng sản, di tích lịch sử nằm sâu dưới lòng đất.
|
- Luật Khoáng sản 2010, Luật Dầu khí 2022.
- Tài nguyên trong lòng đất (than, vàng, dầu mỏ, nước ngầm...) là tài sản công, thuộc sở hữu toàn dân.
- Nghiêm cấm các tổ chức, cá nhân nước ngoài thăm dò, khai thác nếu không có sự cấp phép của Chính phủ Việt Nam.
|
- Kho tàng dự trữ tài nguyên chiến lược phục vụ phát triển kinh tế.
- Không gian quan trọng để xây dựng hạ tầng ngầm (Metro) và các hầm ngầm quân sự bí mật.
|